Jack Mallers và Twenty One: Khi CEO ‘ăn tiền’ khiến cổ đông mất trắng
Trần Hòa
Năm 2025, tôi nhìn thấy Jack Mallers trên sân khấu Bitcoin Conference, hùng hồn tuyên bố Twenty One sẽ trở thành ‘Coinbase của Bitcoin Treasury’. Chỉ một năm sau, công ty mất 91% giá trị, CEO bỏ chạy với 2,2 triệu USD tiền mặt. Sóng vỗ, ai đứng vững?
Twenty One là một công ty đại chúng niêm yết qua SPAC, mô hình kinh doanh chính: giữ Bitcoin và hứa hẹn sinh lời. Mallers – người sáng lập Strike – đồng thời làm CEO, được Tether và Bitfinex hậu thuẫn. Họ gọi vốn từ Cantor Fitzgerald, niêm yết với giá 17,83 USD/cổ phiếu. Mallers cam kết ‘tạo ra dòng tiền’, ‘vượt Coinbase’, thậm chí đưa ra chỉ số ‘BTC mỗi cổ phiếu’. Nhưng thực tế: công ty hầu như không có doanh thu, lỗ ròng, và chỉ tồn tại nhờ vào lượng Bitcoin vay mượn từ Tether.
Cốt lõi câu chuyện nằm ở cơ chế trả lương CEO. Mallers nhận 667.000 USD tiền mặt năm 2025, cộng thêm 1,6 triệu USD ‘bồi thường tự nguyện’ khi rời đi. Hắn được thưởng 1.522.407 quyền chọn mua với giá thực hiện 14,43 USD – nhưng cổ phiếu lúc đó chỉ giao dịch dưới 5 USD, nghĩa là vô giá trị. Hắn tuyên bố ‘từ bỏ quyền chọn chưa được hưởng’ nhưng thực chất là bỏ thứ không có giá trị. Trong khi đó, cổ đông mất 91% vốn. Đây là mô hình ‘người đại diện’ kinh điển: CEO tối đa hóa lợi ích cá nhân, phá hủy giá trị cổ đông.
Một góc nhìn phản trực giác: Nhiều người nghĩ Mallers là nạn nhân của thị trường gấu, nhưng thực tế hắn là kẻ thắng cuộc. Hắn nhận tiền mặt ngay cả khi công ty thất bại, và bỏ lại đằng sau một đống nợ danh tiếng. Thậm chí, hắn còn giữ lại toàn bộ cổ phần Strike – công ty thanh toán riêng – không hề bán cho Twenty One. Bài toán này giống như một quỹ đầu tư mạo hiểm: Mallers đặt cược vào bản thân, còn cổ đông là người trả tiền.
Bài học rút ra: Trong thị trường tăng, ai cũng có thể kể chuyện hay. Nhưng khi sóng rút, chỉ có người cầm tiền mặt mới đứng vững. Hãy nhìn vào hợp đồng, đừng nhìn vào lời hứa trên sân khấu. Câu hỏi đặt ra: Liệu những ‘CEO ngôi sao’ khác trong crypto có đang vẽ ra cùng một kịch bản?