Hook
Bảy phẩy năm chín tỷ đô la. Chín trăm triệu giao dịch. Một thị trường tăng trưởng gấp hai phẩy năm lần chỉ trong một năm. Những con số từ báo cáo của a16z về thị trường thẻ thanh toán crypto đang vẽ nên một bức tranh tươi sáng về sự chấp nhận đại chúng. Nhưng nếu bạn là một ENTJ đã theo dõi dữ liệu on-chain suốt 18 năm, bạn sẽ biết rằng vẻ đẹp của bức tranh tổng thể thường được tạo ra để che giấu những vết nứt chết người bên dưới.
Đây không phải là một thị trường đang phát triển lành mạnh. Đây là một cuộc chiến giành giật sự sống còn, nơi một kẻ chiến thắng đã lộ diện một cách rõ ràng, và một kẻ thất bại đã bị xóa sổ một cách tàn nhẫn. Câu chuyện thực sự không nằm ở con số 7.59 tỷ đô la, mà nằm ở sự biến mất gần như hoàn toàn của một 'ngôi sao' chỉ một năm trước còn chiếm 88% thị phần.
Context
Bối cảnh hiện tại là một thị trường giảm, nơi sự sống còn quan trọng hơn lợi nhuận. Độc giả của tôi không cần những lời ca tụng về sự tăng trưởng. Họ cần biết tài sản của họ có an toàn không, và những giao thức nào đang thực sự chảy máu. Câu chuyện về thị trường thẻ thanh toán crypto không phải là một câu chuyện tăng trưởng đồng đều. Nó là một câu chuyện về sự tập trung hóa quyền lực, sự thất bại của các giả định về quy định, và một bài học đắt giá về sự mong manh của các stablecoin không phải đồng đô la.
Dữ liệu từ a16z, dù có thể bị ảnh hưởng bởi danh mục đầu tư của họ, vẫn là nguồn thông tin chi tiết nhất về mảng này. Nó cho thấy một cuộc đại dịch chuyển từ một thị trường đa dạng, nơi stablecoin euro (EURe) thống trị, sang một thị trường mà hai gã khổng lồ USD (USDC và USDT) đang bóp nghẹt mọi thứ khác. Sự thay đổi này không chỉ là một câu chuyện về thị phần; nó là một tín hiệu về cấu trúc quyền lực thực sự trong thế giới crypto.
Core
Hãy nhìn vào những con số cốt lõi. Trong lĩnh vực thẻ thanh toán crypto, USDC chiếm 58% thị phần, tăng từ 48% một năm trước. USDT cũng tăng trưởng thần tốc từ 7% lên 26%. Cộng lại, hai stablecoin USD đang kiểm soát 84% tổng khối lượng giao dịch. Điều này không có gì đáng ngạc nhiên đối với những ai đã theo dõi dòng chảy thanh khoản. Nhưng điều thực sự chấn động là sự sụp đổ của EURe.
Chỉ một năm trước, EURe, một stablecoin euro được phát hành bởi Monerium và hoạt động trên chuỗi Gnosis, chiếm 88% thị trường thẻ crypto. Đó là một vị thế thống trị tuyệt đối. Hãy tưởng tượng một sản phẩm chiếm gần 9/10 thị trường, và rồi chỉ trong vòng một năm, nó biến mất. Đến nay, thị phần của EURe chỉ còn 2%. Đây không phải là một sự điều chỉnh. Đây là một cuộc thảm sát.
Sự sụp đổ này không chỉ là một vấn đề của stablecoin. Nó kéo theo sự sụp đổ của toàn bộ hệ sinh thái Gnosis. Thị phần của Gnosis trong mảng thanh toán thẻ, vốn được thúc đẩy hoàn toàn bởi sự thống trị của EURe, đã giảm từ một vị trí dẫn đầu xuống chỉ còn 2%. Điều này xác nhận một giả thuyết mà tôi đã từng viết trong các báo cáo nội bộ: sự phụ thuộc quá mức vào một tài sản duy nhất là một điểm yếu mang tính cấu trúc.
Trong khi đó, cuộc chiến giành vị trí thanh toán diễn ra giữa các Layer 2. Optimism dẫn đầu với 29% thị phần, trong khi Base và Solana chia nhau khoảng 19% mỗi bên. Điều này cho thấy, OP Stack (Optimism + Base) đang nắm giữ gần 50% tổng khối lượng thanh toán thẻ. Đây là một tín hiệu mạnh mẽ cho thấy lợi thế của việc có một hệ sinh thái tích hợp dọc, với Coinbase vừa là nhà phát hành stablecoin (USDC), vừa là nhà vận hành chuỗi (Base), vừa là nhà cung cấp dịch vụ thẻ.
Contrarian Angle
Tin tức chính thống sẽ ca ngợi điều này như một chiến thắng cho sự chấp nhận của crypto. Họ sẽ nói về sự tăng trưởng "2.5 lần" và gọi nó là một làn sóng mới. Nhưng góc nhìn phản trực giác ở đây là: sự tăng trưởng này đang đến từ sự độc quyền, không phải từ sự đa dạng. Nó giống như một khu rừng chỉ còn lại hai loài cây thống trị, trong khi tất cả các loài khác đang chết dần.
Dựa trên kinh nghiệm xây dựng bot theo dõi on-chain của tôi từ năm 2017, tôi có thể nói rằng một thị trường lành mạnh là một thị trường có sự cạnh tranh. Nhưng ở đây, chúng ta đang chứng kiến sự hình thành của một thế độc quyền mới: đô la Mỹ như một chuẩn mực cho thanh toán crypto. EURe không thất bại vì nó là một sản phẩm tồi. Nó thất bại vì nó là một stablecoin euro. Và bất chấp khuôn khổ MiCA của EU được thiết kế để hỗ trợ các stablecoin châu Âu, thị trường đã nói "không".
Điều này đặt ra một câu hỏi khó chịu: nếu quy định không thể bảo vệ một stablecoin phi USD, thì điều gì sẽ xảy ra với các stablecoin khác? DAI? PYUSD? Chúng sẽ chỉ là những kẻ đến sau, cố gắng giành giật những mảnh vụn trên bàn ăn của USDC và USDT. Sự thật là, thị trường thẻ crypto đang trở thành một ống dẫn cho đồng đô la kỹ thuật số, chứ không phải là một hệ thống thanh toán phi tập trung.
Hơn nữa, dữ liệu từ RedotPay, dự án có khối lượng giao dịch lớn nhất, lại không được xác nhận on-chain một cách chắc chắn. Điều này có nghĩa là một phần đáng kể của cái gọi là 'khối lượng giao dịch 7.59 tỷ đô la' có thể chỉ là dữ liệu kế toán nội bộ, không phải là giao dịch thực sự trên chuỗi. Nếu loại bỏ RedotPay, bức tranh tổng thể sẽ tối hơn nhiều.
Takeaway
Vậy, câu hỏi thực sự không phải là "Liệu crypto có được chấp nhận trong thanh toán không?" Câu trả lời là có, và nó đang diễn ra. Câu hỏi thực sự là: "Ai sẽ là người chiến thắng trong cuộc chơi này?" Câu trả lời, dựa trên dữ liệu, đang nghiêng về một hệ thống tập trung hóa mới, nơi đồng đô la Mỹ và các chuỗi do Coinbase hậu thuẫn thống trị.
Sự sụp đổ của EURe là một lời cảnh báo. Nó cho thấy rằng trong thế giới crypto, tuân thủ quy định không phải là tấm vé thông hành. Có một cộng đồng trung thành và thanh khoản sâu mới là yếu tố sống còn. Đối với những người đang nắm giữ USDC và USDT, dữ liệu này là một sự xác nhận mạnh mẽ về vị thế 'hạ tầng thiết yếu' của chúng.

Nhưng đối với những người tin vào một tương lai đa cực của stablecoin, đã đến lúc phải thức tỉnh. Cuộc chơi đã kết thúc trước khi nó thực sự bắt đầu.